De Wkb verhoogt de kwaliteit van de bouw vooral in kleinere gemeenten en bij kleinere aannemers. Bij grotere aannemers met interne kwaliteitssystemen en in grotere gemeenten is het effect kleiner, omdat die in het oude systeem al intensief controleerden. Ook de kosten vallen mee. Dat zijn de belangrijkste conclusies van het EIB, dat de Wet Kwaliteitsborging evalueerde.
Het EIB keek aan de hand van drie criteria hoe de werking van de Wkb zich verhoudt ten opzichte van het oude systeem, waarin de toetsing van de kwaliteit in handen was van de gemeenten. Ten eerste is dat het aantal bouwplaatsbezoeken. Verder de geconstateerde afwijkingen en tot slot de opleidings- en ervaringseisen van de kwaliteitsborgers. Het gevoel onder kwaliteitsborgers, aannemers en verzekeraars was daarover al goed, zo meldt het EIB. Onder hen bestaat “een breed gedragen gevoel dat het grootste deel van de bouwprojecten sinds de invoering van de Wkb systematischer en intensiever wordt getoetst.” Het gevoelde kwaliteitsverschil verschilt echter al aanzienlijk bij grote gemeenten en grotere aannemers.
Controles en afwijkingen
Ook de cijfers laten dat zien. Gemiddeld werden bouwwerken sinds de Wkb 2,4 keer gecontroleerd op de bouwplaats, wat meer is dan voorheen. Maar die stijging is vooral op conto te schrijven van kleinere gemeenten, waar voorheen minder intensief werd gecontroleerd. In grotere gemeenten, die voldoende ambtelijke capaciteit hebben, was er veel minder verschil.
Daarnaast werden er veel afwijkingen geconstateerd in het ontwerp (85 procent) en ook tijdens de uitvoering werden in 75 procent van de projecten afwijkingen waargenomen. Maar ook hier geldt maar weinig van deze afwijkingen betrekking hebben op bouwwerken van aannemers die voor de Wkb al een goed eigen kwaliteitsborgingssysteem hadden.
Over de opleidingseisen van de borgers is de conclusie van het EIB wel eenduidig. Die zijn simpelweg hoger geworden.
De kosten
Voordat de wet werd ingevoerd, bestond er de zorg dat die zou leiden tot hogere kosten. Maar uit het onderzoek blijkt zelfs dat de kosten zijn gedaald in het merendeel van de woningen. Dat gaat dan wel over de wat grotere projecten, waarbij er meer dan vijf woningen per referentiewoning zijn. Voor kleinere projecten kunnen de kosten hoger uitvallen en zelfs veel hoger. Voor één woning kunnen de kosten uitkomen op 10.000 euro, terwijl het gemiddelde op de helft daarvan ligt. Voor deze laatste categorie zou het goed zijn om het toezicht te beperken tot essentiële risico’s met hoge vervolgschade.
Prikkelend toezicht
Ook de toezichthoudende rol van de TloKB is bekeken. Het toezicht op de borgers van de instrumentaanbieders en de TloKB is namelijk een goede prikkel voor de borgers om de kwaliteit hoog te houden, zo is de gedachte. Dus moet er voldoende gesanctioneerd worden als de kwaliteit omlaag gaat. En tot nu toe heeft de TloKB nog maar één keer een instrumentaanbieder een dwangsom opgelegd. Zeker in de beginfase was de TloKB daar voorzichtig mee, omdat iedereen zich nog moest bekwamen in het stelsel. Maar die fluwelen handschoenen moeten nu uit om het draagvlak voor de Wkb in stand te houden.
Lees ook: Rechter zet streep door schorsing borger: 1200 projecten kunnen door
Dit is een artikel van Bouw en Installatie Hub. Wil je op de hoogte blijven van al het nieuws uit de bouw- en installatiesector? Neem dan een kijkje op de hub en meld je aan voor de online community.
↗
