Dorien Staal over leiderschap, lef en verandering in de bouw: ‘Ga je uit de wind of blijf je er samen in staan?’

Dorien Staal wacht niet tot verandering vanzelf komt. Ze verbindt mensen en technologie, zoekt andere perspectieven en stapt naar voren als het spannend wordt. Met één doel: bouwen aan een wereld die voor meer mensen werkt. Helder! sprak met haar.

Vraag Dorien Staal waar ze zich thuis voelt en het antwoord zegt veel over haar manier van werken. Niet in de bestuurskamer, maar ook niet uitsluitend op de bouwplaats. Ze beweegt het liefst ertussenin: tussen bestuurders en mensen aan de productielijn, tussen techniek en mens, tussen verschillende perspectieven.

Het is de rode draad door een loopbaan die ze nooit heeft uitgestippeld. Staal is opgeleid als techneut, werkte commercieel, belandde in HR en werd directeur van een betonfabriek. Niet vanuit een vooropgezet carrièreplan, maar uit nieuwsgierigheid. Iets trekt haar aandacht, ze wil weten hoe het werkt en verdiept zich erin. Tot verschillende puzzelstukken ineens bij elkaar komen.

Zo ging het ook met die betonfabriek. Toen Staal als HR-directeur werd gevraagd of ze iemand kende voor de directeursfunctie, antwoordde ze spontaan: “Dat wil ik doen.” De reactie – “maar jij bent van HR” – hield haar niet tegen. Toen een commissaris het profiel van een andere kandidaat stuurde, stuurde ze haar eigen LinkedIn-profiel terug: dit is een goede kandidaat.

Naar voren als het spannend wordt

Het tekent haar stijl. Eerst intuïtief naar voren stappen, daarna de verantwoordelijkheid nemen voor wat ze in gang heeft gezet. “Nu moet ik er ook van zijn”, omschrijft ze dat zelf.

Die houding bracht haar in 2019 midden in een discussie over de toekomst van beton. Op een podium gebruikte ze het woord ‘betonschaamte’. Niet omdat ze tegen beton was – integendeel – maar omdat ze vond dat de sector de klimaatopgave niet kon negeren. De uitspraak leverde stevige kritiek op.

Juist daar raakt haar visie op leiderschap aan haar persoonlijke karakter. Als het spannend wordt, ziet Staal mensen geregeld naar achteren stappen. Zelf probeert ze te blijven staan of juist naar voren te gaan. “Als het hard gaat waaien”, zegt ze, “is de vraag of je uit de wind gaat of er samen in blijft staan.”

Ook kwetsbaarheid vraagt moed

Later kreeg ‘moed’ voor Staal een persoonlijkere betekenis. Ze besloot open te zijn over haar oogaandoening, die invloed heeft op haar dagelijks functioneren en haar werk. Lange tijd twijfelde ze daarover. Wat zou openheid betekenen voor haar loopbaan en toekomstige kansen?

Ze vertelde het uiteindelijk bij Dura Vermeer en later ook publiekelijk. De reacties waren warm. Bovendien bleven de kansen komen: ze kreeg ruimte om de Virtual Factory te leiden, een functie die ze zelf mede vormgaf. De ervaring leerde haar dat kwetsbaarheid niet alleen iets blootlegt, maar ook ruimte kan openen.

Technologie met een sociaal doel

Met de Virtual Factory richt Staals nieuwsgierigheid zich nu op digitalisering, AI en het slimmer verbinden van bouwbedrijven en bestaande productiebedrijven. Maar technologie is voor haar geen doel op zich. Onder ieder idee ligt uiteindelijk dezelfde vraag: draagt dit bij aan betaalbare woningbouw?

Daarachter zit een bredere maatschappelijke drijfveer. Staal raakt enthousiast van vraagstukken rond inclusie, kansen en de invloed die de gebouwde omgeving heeft op het leven van mensen. Ook buiten haar werk zoekt ze bewust andere perspectieven op. Ze las bijvoorbeeld “Armoede uitgelegd aan mensen met geld” van politicoloog Tim ’S Jongers om haar eigen “bubbel” beter te begrijpen en probeert zulke inzichten vervolgens te verbinden aan haar dagelijkse werk.

‘Wees een beetje lief voor elkaar’

Misschien is daarom haar antwoord op de vraag “Wat zou jij op een bouwhek zetten?” zo treffend. “Wees een beetje lief voor elkaar.”

Na alle woorden over lef, strijdlust, innovatie en verandering kiest ze voor verbinding. We zijn volgens haar soms te fel en te snel in ons oordeel. “Verdiep je in de ander, luister naar een ander perspectief en probeer vanuit liefde en verbinding te handelen. Probeer je te verplaatsen in een ander persoon zoals je dat thuis ook zou doen.”

Het vat Staal misschien beter samen dan welke managementterm ook: naar voren durven stappen, maar nooit vergeten voor wie je dat doet.