Keramische gevelbekleding Tekst & beeld: Marion de Graaff, Tekstbureau ‘t Kofschip

Een gevel bepaalt in hoge mate de uitstraling van een gebouw. Baksteen of beton, hout, glas, metaal: het maakt nogal wat uit in de beleving. Architecten kiezen uit de veelheid aan materialen steeds vaker voor een keramische gevelbekleding en creëren daar de mooiste looks mee!

Een materiaal dat sterk in opkomst is als gevelbekleding is de keramische tegel of plaat. Niet zo gek, want keramiek heeft veel voordelen en de belangrijkste is misschien wel dat het er bijzonder fraai uitziet. Een voorbeeld daarvan is de gevel van de nieuwe Openbare Bibliotheek in Deventer (zie foto). De keramische platen zijn zachtgeel van kleur en veranderen door de invloed van zon en licht steeds van teint. De gevel lijkt zacht aan te voelen, maar de klei is natuurlijk gebakken en uitgehard. De uitstraling is door kleur en structuur vriendelijk. Piet Idema, Senior Project Advisor Facades Architectural Division / NBK): ‘Samen met de architecten van BiermanHenket heeft Hunter Douglas Europe de speciale vormen en structuren voor het keramische gevelmateriaal van dit project uitgedacht en geproduceerd bij de NBK Architectural Terracotta vestiging in Emmerich (D).’ Het is dus maatwerk en speciaal voor dit specifieke gebouw ontworpen en vervaardigd. Achter het zichtwerk dat bestaat uit de terracotta panelen gaat een moderne geventileerde vliesgevelconstructie schuil.

Veel pluspunten

Keramische gevels komen in soorten en maten. Er kan met kleur worden gewerkt, en met een variatie aan afwerktechnieken zoals polijsten of glazuren, of juist het opbrengen van een ruwe structuur. Is het materiaal eenmaal bevestigd, dan behoudt het keurig zijn vorm en kleur. Regen of felle zon zijn geen bedreiging. Er is geen speciaal onderhoud nodig, anders dan misschien soms een schoonmaakbeurt als het gebouw in een stedelijk gebied met veel verkeer staat. Keramiek kan een factor zijn in de isolatie van een gebouw. Het zorgt voor een goede afdichting. Tegelijkertijd is het materiaal licht. 

Bevestigen

Afhankelijk van het type keramische gevelbekleding wordt het bevestigd op een draagstructuur of direct op de onderliggende gevellaag gelijmd. Bij de bibliotheek in Deventer zijn de platen bevestigd op een aluminium draagstructuur en is gekozen voor een zogeheten blind systeem: de bevestigingsmiddelen zijn niet zichtbaar zodat alle aandacht naar de panelen gaat. Een zichtbare bevestigingstechniek is ook een optie. Daarbij maken de klemmen of haken deel uit van de gevel. Deze bevestigingsmanier maakt het gemakkelijk om eens een paneel te vervangen, mocht dat nodig zijn. Tussen blind en zichtbaar bestaat er nog een variant en dat is het semi-blinde systeem. Daarbij worden de panelen vastgezet met klemmen die dan niet zijn weggewerkt maar ook niet opvallen. 

Duurzaam

Keramische gevelbekleding komt nog niet zo heel vaak voor. En daarom valt het ook extra op als het in een project toegepast wordt. Waarschijnlijk gaat de belangstelling voor dergelijke gevelbekleding toenemen. Omdat voor elk project opnieuw gekozen kan worden voor een eigen ontwerp en structuur zijn de mogelijkheden oneindig. Het materiaal is ook geschikt als er speciale wensen zijn, zoals een gevel die geluiddempend werkt. Er zijn keramische elementen op de markt die met het oog op de akoestiek op een bepaalde manier gebogen zijn. Maar vaak komt de keuze voor keramische gevelbekleding toch in de allereerste plaats voort uit de wens om een gebouw er bijzonder, duurzaam en vriendelijk uit te laten zien. Want keramiek – klei in feite – is een natuurproduct en dat zie je. 

Ook interessant